Het effect van Freek Vonk kennen we al langer, maar ik zie nu eindelijk om me heen hoe zijn wilde enthousiasme een hele nieuwe generatie aan kleine Freek Vonkjes genereert. Soms moet ik voor mijn werk naar de dierentuin en laatst was de juf van mijn zoontje toevallig op zo’n dag ziek. Beter dat het een dierentuindag is, dan een volle dag met serieuze overleggen die ik eigenlijk niet zou willen missen. Dus hop, in de auto en dan maar gezellig mee.
Er ging een verrekijker mee, een groots dierenboek en uiteraard stond de hele rit lang de podcast van Freek aan. Dus toen we er eindelijk waren zaten we goed in de biologenmodus. Nou heeft de bioloog van onze dierentuin ook sterke Vonk-vibes, dus we sprongen in een jeep en sjeesden door de regen het hele park door op zoek naar de beste vogels voor ons onderzoek. Mijn zoontje voorin, bloedserieus op zoek naar de vogels en ondertussen in totale verwondering over bijna-uitgestorven hertensoorten (dit kan ook alleen maar als je Brabants meest enthousiaste bioloog aan het stuur hebt zitten). We hadden een fantastische tijd.
Het gesprek gaat op zo’n dag dan niet alleen over hoe tof dieren zijn, maar ook hoe belangrijk. Wat voegen dieren allemaal toe? Waarom zijn ze er eigenlijk? En hoe erg zou het zijn als er geen muggen meer waren? Er lijkt veel begrip te zijn voor ecologische systemen en de samenwerkingen tussen planten en dieren en al die kleine dingen in de grond. Plekken op aarde waar ze misschien nooit zullen komen (want hoe lang kunnen we nog vliegen?), zijn ineens dichtbij en belangrijk. De natuur daar moet net zo goed beschermd worden als de natuur hier. En ook thuis merk je dat. Er wordt weinig vlees gegeten, want dat is niet goed voor de aardbol. Plastic wordt actief door de kinderen uit de wijk opgeruimd, want de vissen enzo. Zelfs als het niet helemaal duidelijk is wat precies het probleem is, is het voor deze jonge Freek Vonkjes duidelijk dat er iets moet gebeuren en wat ze kunnen doen.
Het gesprek gaat op zo’n dag dan niet alleen over hoe tof dieren zijn, maar ook hoe belangrijk
Nou waren we vroeger niet helemaal hopeloze planeetvervuilers natuurlijk. ‘Met hetzelfde gemak gooi je het in de prullenbak’, resoneert bij mij nog steeds door m’n hoofd. Er was zeker wel aandacht voor de natuur en hoe je die om je heen in stand hield. Toch heb ik het gevoel dat het tegenwoordig nog een stuk belangrijker is. En dat het een stuk toffer gevonden wordt om een natuurbeschermer te zijn.
Het is toch mooi, hoe een razendpopulaire bioloog ervoor kan zorgen dat er een hele jonge generatie met natuurliefhebbers is, die weten hoe belangrijk het is om de planeet te beschermen. Die snappen wat het betekent als een diersoort uitsterft, en wat je zelf kan doen om een beetje voor de aarde te zorgen. Ik vind het heerlijk dat biologie ineens supercool is. Word ik zelf meteen ook een klein beetje toffer van.
Michelle Spierings werkt als gedragsbioloog aan het Instituut Biologie Leiden en de universiteit van Wenen aan spraak-, zang- en cognitieontwikkeling van menselijke baby’s, penseelaapjes, parkieten en zebravinken.