Foto: ImageSelect
De Zoogdiervereniging heeft 2025 uitgeroepen tot het Jaar van de Woelmuis om aandacht te vragen voor de belangrijke plek die de kleine knaagdieren innemen in het ecosysteem. De knaagdieren zijn ontzettend belangrijk: veel roofvogels en roofdieren als hermelijnen en wezels zijn afhankelijk van het broedsucces van de muizen. Dit succes wordt bedreigd vanwege de inperking van het leefgebied van de muizen door landbouw en verstedelijking, met alle gevolgen van dien. Niet voor niets is 2025 óók het Jaar van de Torenvalk. In het Jaar van de Woelmuis kun je zelf aan de slag om het dier te monitoren, schrijft de Zoogdiervereniging. De groep organiseert bijeenkomsten voor het uitpluizen van braakballen op verschillende plekken in het land. Dit jaar zal de vereniging aandacht besteden aan de eigenschappen en leefgebieden van de verschillende soorten woelmuizen, zodat meer mensen leren over hoe ‘leuk, bijzonder en nuttig’ deze belangrijke ecosysteemschakel is.
Nederland kent vijf verschillende woelmuissoorten, waarvan de aardmuis er één is. De verschillende soorten woelmuizen zijn voor niet-kenners op het eerste gezicht lastig van elkaar te onderscheiden, maar de plek waar je de muis aantreft kan een hint geven. In tegenstelling tot de andere woelmuissoorten houdt de aardmuis namelijk van ruige heideterreinen. Ook de lengte van de staart is hierbij relevant: bij de aardmuis is deze korter, hoogstens een derde van zijn lengte.
De aardmuis werd door Linnaeus beschreven in 1761. Het genus Microtus is een combinatie van twee Griekse woorden: micros en ous, wat ‘klein oor’ betekent. Zijn soortnaam agrestis duidt op zijn favoriete habitat en betekent ‘in het veld’. De aardmuizen bouwen er hun nesten doorgaans bovengronds van fijngescheurd gras. Zijn kleine oren maken de aardmuis geenszins doof: de knaagdieren communiceren, net als hun verwanten van de Muridae-familie, met voor mensen onhoorbaar ultrasoon geluid tijdens bepaalde levensfasen.