Tekort aan stikstof belemmert heropbouw van tropische bossen

Deel

Een deel van het onderzochte tropische woud in Panama. Credit: Wenguang Tang

Te weinig beschikbaarheid van stikstof in de bodem belemmert de groei van jonge bomen. Het tekort beperkt daarmee dan ook de hoeveelheid CO2 die opgenomen kan worden.


Een groot onderzoek op 16 vierkante kilometer tropisch woud waar bijna 30 jaar data verzameld is (Nature Communications, 13 januari), laat zien dat voor de heropbouw van verdwenen bossen juist in de eerste jaren veel stikstof in de bodem nodig is. 


Verstoringen als houtkap, brand en landbouw zorgen ervoor dat steeds meer bosgebieden verkleinen of verdwijnen. Tegelijk treedt door dezelfde verstoring ook een verlies op van stikstof in de bodem; een belangrijke voedingsstof voor bomen- en plantengroei. Zeker in herstellende bossen leidt een tekort aan voedingsstoffen tot afname in groei.


Voor het experiment verrijken de onderzoekers daarom de bodem van een stuk tropisch woud in Panama met stikstof, fosfor, beide of geen voedingsstoffen. Daarna observeren ze de groei van jonge wouden (0 jaar oud), twee stadia van middenwouden (10 en 30 jaar oud) en een volwassen woud (meer dan 600 jaar oud) in de verschillende bodems. Uit de observaties blijkt dat de verschillende bossen anders op de toegevoegde voedingsstoffen reageren.


Het toevoegen van stikstof aan de bodem zorgt in jonge bossen voor een bijna twee keer zo grote toename van biomassa. Bij bossen van 30 jaar en ouder leidt het toevoegen van stikstof niet meer tot een toename in biomassa. Een tekort aan fosfor lijkt in het onderzoek in geen enkel stadium een beperkende factor te zijn voor boomgroei.


Hoewel het experiment de bodem verrijkte met stikstofrijke mest, pleiten de onderzoekers niet voor het bemesten van jonge bossen. ‘De haalbaarheid (van bemesting) is twijfelachtig vanwege de kosten en de risico’s van het vergroten van de mestgerelateerde energiebenodigdheden en de uitstoting van het schadelijke broeikasgas stikstofoxide’ aldus de onderzoekers. Een mogelijke oplossing ligt volgens de studie in het gebruiken van stikstoffixerende bomen en planten. Hiermee zou op een natuurlijke manier de groei van bossen, en daarmee de opname van CO2, positief beïnvloed kunnen worden terwijl de uitstoot van stikstofoxide laag blijft. 

Lees nu ook